Centar za kulturnu dekontaminaciju i Fondacija Istina Pravda Pomirenje iz Tuzle obeležavaju 25 godina od zločina na Tuzlanskoj kapiji, kada je 25. maja 1995. godine zbog granitiranja sa položaja Vojske Republike Srpske ubijena 71 osoba, a više od stotinu njih ranjeno.
Ove godine, CZKD i Fondacija Istina Pravda Pomirenje su planirali da obeleže godišnjicu zločina u Tuzli organizovanjem izložbe upravo na današnji dan, na kojoj bi bila predstavljena sudska dokumenta i drugi dokazni predmeti sa suđenja pred MKSJ i Sudom Bosne i Hercegovine.
25. maja 1995, sa položaja Vojske Republike Srpske, granatiran je grad Tuzla, zaštićena zona UN (Rezolucija UN 824 od 6. maja 1993. godine), prilikom čega je stradala 71 osoba a više od stotinu njih ranjeno, uglavnom mladih koju su to majsko veče iskoristili za šetnju i druženje. Najviše stradalih su bili stari između 18 i 25 godina, a najmlađa ubijena žrtva, Sandro Kalesić je imao samo dve godine.
Presudom Suda Bosne i Hercegovine od 12. juna 2009. godine Novak Đukić, bivši komandant Taktičke grupe Ozren Vojske Republike Srpske, osuđen je na 25 godina zatvora zbog krivičnog dela ratni zločin protiv civilnog stanovništva. Nakon što je Ustavni sud BiH ukinuo presudu kojom je bio osuđen na 25 godina zatvora, Sud BiH je u junu 2014. kaznu Đukiću smanjio na 20 godina, Novak Đukić se od tada nalazi na lečenju u Srbiji. Za Đukićem je raspisana poternica 2014., nakon čega je od Srbije zatraženo preuzimanje presude. Pred Odeljenjem za ratne zločine Višeg suda u Beogradu od februara 2016. godine vodi se postupak za priznanje i izvršenje pravnosnažne krivične presude Suda Bosne i Hercegovine (BiH) protiv Novaka Đukića.
Uporedo sa ovim postupkom, tim Đukićeve odbrane i institucije Republike Srbije zajedno učestvuju u kontinuiranoj kampanji negiranja odgovornosti, kako Novaka Đukića, tako i Vojske Republike Srpske. U Srbiji je pod pokriviteljstvom Ministarstva odbrane Republike Srbije krajem 2019. godine u Domu Vojske organizovana promocija knjige Ilije Brankovića, Tuzlanska kapija režirana tragedija u kojoj se negira odgovornost Vojske Republike Srpske za taj zločin. Pored toga, 2014, na vojnom poligonu u Nikincima, održana je rekonstrukcija zločina na Tuzlanskoj kapiji koju je organizovala odbrana Novaka Đukića. Institucije Republike Srbije, već godinama vrše opstrukciju pravnog postupka protiv Novaka Đukića, zbog čega je reagovala i komesarka za ljudska prava Saveta Evrope, Dunje Mijatović.
Fotografije su sa otvaranja izložbe Tuzla – Beograd (3. Februar 1996. godine), na kojoj su bila izložena dokumenata svakodnevnog i kulturnog života u Tuzli tokom rata.
Autor fotografija: Vesna Pavlović
